Kunstaas

Zinken, drijven of zweven?



Op veel pluggen vind je niet alleen de naam van het betreffende model vermeld, maar ook enkele gegevens die de actie in het water aangeven. Wat er schuil gaat achter deze opdruk lees je in dit artikel.

Tekst & foto’s Gunnar Schade

Pluggen zijn in de meeste gevallen zeer doordachte vangmachines. Zo veelzijdig als dit type kunstaas is qua vorm, kleur en zwemeigenschappen, zo gevarieerd is ook de waterlaag waar ze ingezet kunnen worden. Om alle eigenschappen en voordelen van pluggen te benutten moet je wel over de kennis beschikken om het kunstaas op de juiste plaatsen in te zetten.



Keuzes maken
Bij de keuze van de juiste plug moet je een aantal zaken goed in het oog houden. De eerste keuze die ik maak is of de plug zinkend, zwevend of drijvend na het onderduiken moet zijn. Veel sportvissers weten niet eens dat al deze typen verkrijgbaar zijn, om nog maar te zwijgen dat ze ook nog snel of langzaam zinkend verkrijgbaar zijn. Deze wetenschap kan echter een duidelijk voordeel zijn en meer aanbeten van roofvissen opleveren.

Vooral de kleine, op prooivissen gelijkende pluggen die bij voorkeur als minnows bij het twitchen of jerken ingezet worden, zijn vaak voorzien van verschillende afkortingen die elke enthousiaste roofvisser zou moeten kennen. Traditioneel ofwel internationaal zijn vooral de afkortingen F, SP en S op veel pluggen terug te vinden. ‘F’ staat voor een drijvend model (floating). Dit kunstaas zal langzaam of snel weer aan het oppervlak verschijnen wanneer de visser stopt met het binnenvissen. Een plug met het opschrift ‘SP’ dient bij gebruik van een onderlijn van het juiste gewicht en onder een optimale watertemperatuur te zweven in een bepaalde waterlaag; ze zinkt niet, komt niet omhoog, maar zweeft. Dit type pluggen wordt ‘suspending’ (zwevend) genoemd. De afkorting ‘S’ staat op pluggen die zinken (sinking) wanneer ze niet voortbewogen worden. Tot zover de theorie, rest de vraag: welke voordelen hebben de verschillende modellen pluggen in de praktijk aan het water en onder welke omstandigheden je hun sterke punten uitspeelt?



Reactie uitlokken
Laten we op een klassieke manier beginnen en als eerste de drijvende modellen onder de loep nemen. De kunstaasfabrikanten geven toe dat het eenvoudiger is om een zeer ondiep lopend kunstaas te ontwikkelen wanneer deze drijvend uitgevoerd is. Veel extreem ondiep lopende pluggen zijn om die reden drijvende modellen. Maar er bestaan ook diep lopende pluggen die tijdens een stop bij het binnendraaien weer omhoog komen. Er moeten dan ook gegronde redenen bestaan om met drijvende pluggen te vissen.



Drijvende pluggen halen de roofvissen uit hun lethargie, maken ze agressief en zetten ze aan tot vreten. De vis kan het kunstaas namelijk niet eeuwig blijven bekijken. Wanneer je je kunstaas met pauzes terugvist, dan mag je op extra aanbeten rekenen. Zelfs wanneer een roofvis niet echt de behoefte heeft om te vreten, maar het aas toch wel interessant vindt, dan blijft hij deze de plug in het oog houden. Daarbij verandert de houding van de plug in het water automatisch van een horizontale in een diagonale stand. Die diagonale zwemhouding is een typisch vluchtgedrag, wanneer prooivissen in de richting van het oppervlak proberen te ontkomen en achtervolgd moeten worden. Met ons kunstaas hebben we de roofvis in een vreet- of jachthouding gebracht, waarbij ze eerder tot de aanval overgaan in plaats van wegdraaien.



De hoeveelheid energie die een roofvis verbruikt tijdens de jacht, heeft ook haar invloed op het succes van dit type kunstaas. Ook in het koude jaargetijde, wanneer de stofwisseling van de vissen op een lager pitje staat, kunnen drijvende pluggen nog zeer succesvol zijn, vaak zijn drijvende pluggen het enige kunstaas dat resultaat oplevert. Zeer goede ervaringen heb ik opgedaan met zogenaamde ‘silent floaters’. Deze pluggen, zonder ratels, zijn nog grotendeels onbekend bij de roofvissen zodat ze zonder argwaan worden aangevallen.



Zwevende verleiders
Een zwevend model (suspending) gebruik ik met name wanneer ik het gevoel heb dat mijn plug qua formaat en tekening matcht met het menu van de beoogde roofvis. Omdat de SP-modellen lange tijd op een en dezelfde plek kunnen blijven hangen, biedt het de roofvis veel tijd om een aanval in te zetten. Vooral in ijskoud water zweren om die reden veel sportvisser terecht op zwevende modellen. Wanneer echter roofvis het kunstaas, met name de kleur/tekening, rustig kunnen bekijken, zal er onder bepaalde omstandigheden een deel letterkijk en figuurlijk afhaken. Door het kunstaas sneller binnen te vissen krijgen ze simpelweg de tijd niet om de kleur en tekening te bekijken. Ze moeten in een fractie van een seconde beslissen en de reflex wint het dan vaak van het verstand.



In principe zijn SP pluggen echter vooral bedoeld voor het vissen met spin- en twitchstops. Een ander voordeel is de constante zwemdiepte van de suspenders, vooral op die momenten wanneer de roofvissen zeer precies reageren op een rustige presentatie in een bepaalde waterlaag. Vooral op wateren met een constante diepte, hebben roofvissen vaak een voorliefde voor een bepaalde waterdiepte en willen bijvoorbeeld kunstaas pakken dat vlak onder het wateroppervlak (subsurface) of vlak boven de bodem gepresenteerd wordt. Het is dan ook een goed idee om steeds een paar suspenders in de kunstaasdoos te hebben zitten.



Duikende vismagneten
De meest bijzondere pluggen zijn wel de zinkende modellen. Bij grote jerkbaits zonder een duikschoep is deze eigenschappen met regelmaat terug te vinden. De luide plons in het wateroppervlak maakt veel herrie onder water wat de roofvissen opmerkzaam maakt, waarna het kunstaas naar de waterlaag afzinkt waar een aanval verwacht mag worden. Al tijdens het afzinken mag je op een aanbeet rekenen. Bij de kleinere twitchbaits functioneren de zinkende modellen echter anders. Deze kunnen dieptes bereiken waarin je anders alleen met slepend kunstaas door kunt dringen. Ik tel het aantal seconden tijdens het zinken van de plug, zodat ik zeker ervan ben dat ik een bepaalde waterdiepte bereikt heb, waarbij ik onder alverscholen baarzen kan vangen. Over het algemeen gebruik ik dit type kunstaas om op half water roofvissen te vangen. Maar ook zinkende modellen veranderen de zwemhouding van roofvissen in het water en leveren dan aanbeten op volgens hetzelfde principe als bij de drijvende modellen.



Een ander groot voordeel van zinkende pluggen is dat je hiermee ook op snel stromend water kunt vissen. Met veel kunstaas dat je in de stroming vist, ben je niet in staat om een bepaalde, interessante diepte te bereiken. Zeer zware, soms met HW (heavy weight) gekenmerkte pluggen, kunnen ware killers zijn. In de winter is het me op een en dezelfde dag vaker overkomen dat jigtechnieken met extreem zwaar, klein kunstaas vissen opgeleverd hebben. De Illex Tricoroll, die tijdens het afzinken verleidelijk fladdert, werd zelfs tijdens pauzes bij het afzinken nog aangevallen. Veel zinkende pluggen zijn bedoeld voor gebruik op zoutwater, maar kunnen in bepaalde omstandigheden prima op zoetwater ingezet worden.

Drie typen pluggen op een rijtje







 

Om de bijhorende reacties te bekijken heb je een account nodig.

Registreer of log in als je reeds een account hebt.

Leden

21192

Foto's

92088

likes

244